ગાગરમાં સાગર

ગીત


ગીત શ્રેણીમાંના બધા પોસ્ટ (કક્કાવાર). સંપૂર્ણ પોસ્ટ માટે ક્લીક કરો.

'ગરવો ગુજરાતી' - આયના તરફથી... (by AIANA)
(તું મળે ના જ્યાં સુધી) -રિષભ મહેતા
(માણસ છું હું ક્યાં જઈ રહેવું?) -મુકેશ જોષી
(લખીએ કયાંથી કાગળ) -મેઘબિન્દુ
(વાંસળીએ આજ હું તો વારી ગઇ) -મૂળ કૃતિ.રવીન્દ્રનાથ ટાગોર, અનુ. સુરેશ દલાલ
(શ્યામ, તું તો ઘાસમાં ખીલેલું એક ફૂલ) -મનોજ્ઞા દેસાઈ
(સંગાથે સુખ શોધીએ, રચીએ એક હુંફાળો માળો) -તુષાર શુક્લ
…કે બેઠો મૂંછોના ખેતરમાં બગલો -ડૉ.વિવેક મનહર ટેલર
અબોલા -પ્રહલાદ પારેખ
અવસાન સંદેશ - કવિ નર્મદ
આ તો મોજું તૂટ્યાનું સખી, ફીણ છે -યોગેશ જોષી
આ સુરત છે -મુકુલ ચોક્સી
આંખ્યુંના આંજણમાં -સુરેશ દલાલ
આજ મારે આંબે આવ્યા મ્હોર ! -ડૉ. દિનેશ ઓ. શાહ
આજનો ચાંદલિયો મને લાગે બહુ વ્હાલો...
આતમને ઓઝલમાં રાખ મા -ઇન્દુલાલ ગાંધી
આપણી જ વાર્તા - ગૌરવ ધ્રુ
આપી આપીને તમે પીંછું આપો - વિનોદ જોશી
ઉંચકી સુગંધ એક ઊભું ગુલાબ -ભાગ્યેશ જહાં
ઊડે રે પતંગ ગુજરાતનો -રઈશ મનીઆર
ઊભી મંઝીલો -હીના મોદી
એ... હેહેય... હેહેય... ઝાડ -રમેશ પારેખ
એક કણ રે આપો -સુંદરમ્
એક કાચી સોપારીનો કટકો રે - વિનોદ જોશી
એક ઘડી -નિરંજન ભગત
એક છોકરીના હાથથી -રમેશ પારેખ
એક સંદેશ શ્યામ ને - ભાગ્યેશ જહાં
એક સથવારો સગપણનો -વેણીભાઇ પુરોહિત
એક સપનું મા-બાપનું -ડૉ.નિલેશ રાણા
એકવાર યમુનામાં -માધવ રામાનુજ
એકવાર શ્યામ તારી મોરલી વગાડી દે -મહેશ દવે
એને પીડા કહું કે કહું પ્રેમ? -તુષાર શુકલ
એમ પૂછીને થાય નહીં પ્રેમ -તુષાર શુક્લ
કન્યાવિદાય -અનિલ જોશી
કવિ કાન્તને શ્રદ્ધાંજલિ
કાનજી તારી મા કહેશે પણ -નરસિંહ મહેતા
કાવ્યપઠન-સ્પેશ્યલ ૩: કેવું રૂડું ઊગ્યું છે પરભાત -વિવેક મનહર ટેલર
કુંજમાં વ્હાયે વ્હાલો વાંસળી રે લોલ -રિષભ મહેતા
કેવા રે મળેલા મનનાં મેળ (શ્રી ક્ષેમુદાદાને શ્રદ્ધાંજલી) -બાલમુકુન્દ દવે
કોઈ જોડે કોઈ તોડે -ઉમાશંકર જોશી
કોણ હલાવે લીંબડી ને કોણ ઝુલાવે પીપળી...
ક્યાંક સપનામાં વાંસળી વાગી રે લોલ -રિષભ મહેતા
ક્યાંથી પાનબાઇ પોરવે મોતીજી? -ધીરેન્દ્ર મહેતા
ગામ છે સૌથી ન્યારું અમારું બારડોલી... -યુનુસ પરમાર
ગીતાંજલિ-૧ : નિરુદ્દેશે -રાજેન્દ્ર શાહ
ગીતાંજલિ-૨ : ભાઈ રે, આપણા દુ:ખનું કેટલું જોર ? -રાજેન્દ્ર શાહ
ગીતાંજલિ-૩ : સંગમાં રાજી રાજી -રાજેન્દ્ર શાહ
ગીતાંજલિ-૪ : કેવડિયાનો કાંટો -રાજેન્દ્ર શાહ
ગીતાંજલિ-૫ : મને જરા ઝૂંક વાગી ગઈ -રાજેન્દ્ર શાહ
ગીતાંજલિ-૬ : બોલીએ ના કંઈ -રાજેન્દ્ર શાહ
ગીતાંજલિ-૭ : પોયણીએ ઊંચું જોયું રે આકાશમાં -રાજેન્દ્ર શાહ
ગુજરાત મોરી મોરી રે - ઉમાશંકર જોશી
ગુજરાત, તને અભિનંદન ! (૨૦૧૦ની શુભેચ્છાઓ) -ભાગ્યેશ જહાં
ગોરી અને પ્રિતમ (ઓડિયો) -ડૉ.દિનેશ શાહ
ગોરી મોરી -ઉમાશંકર જોષી
ચાલ સખી, પાંદડીમાં -ધ્રુવ ભટ્ટ
ચાલને, દુલ્હા-દુલ્હન રમીએ - રિષભ મહેતા
ચોમાસું ક્યાંક આસપાસ છે -તુષાર શુક્લ
જમુના ને કાંઠે કા'નો વાંસળી વગાડતો...
જાણીબૂજીને -હરીન્દ્ર દવે
ઝંડા ઊંચા રહે હમારા...
ઝાંઝરણું -સુંદરમ્
ઝાડ તને મારા સોગંદ (ગીત) -હિતેન આનંદપરા
ટહૂકે ટહૂકે ઓગળવું એ પ્રેમ -તુષાર શુક્લ
ડુંગર કેરી ખીણમાં -ચંદ્રકાન્ત શાહ
ડેલીએ આવે તો -પ્રજ્ઞા વશી
તને રાધા ગમે કે ગમે મીરાં ? - ઇસુભાઇ ગઢવી
તમારા સમ ! -મુકુલ ચોક્સી
તમે આવો પછી તમને (તરન્નુમ) -ડો.મહેશ રાવલ
તમે વાતો કરો તો થોડું સારું લાગે -સુરેશ દલાલ
તરણાંના હીંચકા પર કરેલા તોફાનનું ગીત -ઘનશ્યામ ઠક્કર
તારા બગીચામાં (કાવ્યપઠન) -પન્ના નાયક
તારા બગીચામાં રહેતી ગઈ -પન્ના નાયક
તારા વિના કશે મન લાગતું નથી -મુકુલ ચોક્સી
તારા વિના શ્યામ મને એકલડું લાગે...
તારી બાંકી રે પાઘલડીનું ફૂમતું રે -અવિનાશ વ્યાસ
તું તો પતંગ ને હું દોર -રમેશ પટેલ 'પ્રેમોર્મિ'
તેડું -હેમંત દેસાઈ
તો પપ્પા, હવે ફોન મૂકું ? –મનોહર ત્રિવેદી
દાંડીયાનો દરબાર સજ્યો રાણી -રિષભ મહેતા
દુધે તે ભરી તલાવડી ને મોતીડે બાંધી પાળ રે -પિનાકીન શાહ
ધરતીનાં તપ -પ્રહલાદ પારેખ
નવરાત્રિ 2008 નાં ગરબા-રાસની રમઝટ એકીસાથે સાંભળો...
ના તને ખબર પડી -તુષાર શુક્લ
ના મળ્યાં -હરીન્દ્ર દવે
પપ્પા ખોવાયા છે! -એષા દાદાવાળા
પરબનાં પાણી -ડૉ.દિનેશ શાહ
પાંદડી વાયરાને વળગી શું કામ? ('વિદેશિની' સંગીત-આલ્બમ) -પન્ના નાયક
પાગલ થઈ ગઈ -પન્ના નાયક
પ્રિય પપ્પા, હવે તો તમારા વગર… - મુકુલ ચોક્સી
પ્રેમમાં તો એવું યે થાય છે -તુષાર શુકલ
ફાગણનો ફાગ અને ટહુકાનો સાદ -મેઘબિંદુ
બંદો અને રાણી -બાલમુકુન્દ દવે
બોલ સખી... -મુકેશ જોષી
ભણકારા -પાર્ષદ પઢિયાર
ભણવાની ઋતુ આવી -મુકુલ ચોક્સી
મંજૂર નથી - પન્ના નાયક
મથુરાના રાજાને રાધાનું તેડું -મૂળ કૃતિ. શરદકુમાર મુખોપાઘ્યાય, અનુ. ભોળાભાઇ પટેલ
મનજીભાઈ... -વિવેક મનહર ટેલર
મને દરિયો સમજીને પ્રેમ કરતી નહીં -મહેશ શાહ
મને ભૂલી તો જો...! -વિનોદ જોશી
મને મોજું થઈ મળવાને આવ ને...! -તુષાર શુક્લ
મમતાનો વીરડો રે મારી માવડી -કવિ ?
મળવાનું મન પહોંચ્યું... -ઘનશ્યામ ઠક્કર
મસ્ત મજાની તાપી છું -મુકુલ ચોક્સી
માડી તારું કંકુ ખર્યુ ને સુરજ ઊગ્યો - અવિનાશ વ્યાસ
માતની હાકલ પડી છે શૂર સપૂતો જાગો - કવિ?
માધવ ક્યાંય નથી મધુવનમાં - હરીન્દ્ર દવે
મારા હૃદયની વાત તને કહી રહ્યો છું આજ -મનોજ મુની
મારી આંખમાં તું -રમેશ પારેખ
મારી ગાગર ઉતારો તો જાણું -સુરેશ દલાલ
મારી ગાગરડીમાં ગંગા જમુના રે -અવિનાશ વ્યાસ
મારું હૈયું ખોવાયું એક વેળા -ગુલાબદાસ બ્રોકર
મારે તમને મળવું છે - રિષભ મહેતા
મારો ભારત દેશ મહાન -?
મારો સાહ્યબો અષાઢીલો મેઘ છે - તુષાર શુક્લ
માળામાં ફરક્યું વેરાન ! -માધવ રામાનુજ
મૂઆ મુરલીનાં સૂર ફરી વાગ્યા -રિષભ મહેતા
મેરે પિયા ! - સુન્દરમ્
મેહુલીયો આયો -કિરણ ચૌહાણ
મૈત્રી ભાવનું પવિત્ર ઝરણું... -મુનિ શ્રી ચિત્રભાનુ
રક્ષાબંધન, હો રક્ષાબંધન -ડૉ.દિનેશ શાહ
રાઈ જેટલી ઘટના ઉપર -વિનોદ ગાંધી
રામ તમે સીતાજીની તોલે ના આવો -અવિનાશ વ્યાસ
રામ મઢી રે મારી રામ મઢી -ઉમાશંકર જોશી
રાષ્ટ્રગીત -રવીન્દ્રનાથ ટાગોર
રાષ્ટ્રગીત -રવીન્દ્રનાથ ટાગોર
રે'શું અમેયે ગુમાનમાં -રમેશ પારેખ
લયમાં ઝૂલે છે -પન્ના નાયક
લાઈન લગાવો -મુકુલ ચોક્સી
લે બોલ હવે તું -રમેશ પારેખ
લ્યો, અમે તો આ ચાલ્યા -તુષાર શુક્લ
વંદે માતરમ્ - આજે શતાબ્દિ પૂરી કરે છે…
વર્ષાકાવ્ય ૦૧ : ધરા જરી ધીમી થા ! -અવિનાશ વ્યાસ
વર્ષાકાવ્ય ૦૨ : પહેલો વરસાદ જેમ માટીને સ્પર્શે -મેઘબિંદુ
વર્ષાકાવ્ય ૦૪ : બરસત ! પ્રીત પુરાણી ! -રતિલાલ છાયા
વર્ષાકાવ્ય ૦૫ : વાદળી વરસીને ચાલી ગઈ -રમણભાઈ પટેલ
વર્ષાકાવ્ય ૦૬ : વરસાદની મોસમ છે… -વિવેક મનહર ટેલર
વર્ષાકાવ્ય ૦૭ : અઢી અક્ષરનું ચોમાસું -ભગવતીકુમાર શર્મા
વર્ષાકાવ્ય ૦૮ : શ્રાવણ નીતર્યો -બાલમુકુન્દ દવે
વર્ષાકાવ્ય ૧૦ : તું વરસાદી વાતો લઈને આવ સજનવા - દિલીપ રાવળ
વર્ષાકાવ્ય ૧૨ : વીજળી ચમકે છે -ત્રિભુવન ગૌ. વ્યાસ
વર્ષાકાવ્ય ૧૪ : આયો અષાઢ ! -પ્રદ્યુમ્ન તન્ના
વર્ષાકાવ્ય ૧૬ : વરસાદ ભીંજવે -રમેશ પારેખ
વર્ષાકાવ્ય ૨૦: ઝરમર -ઉપેન્દ્ર પંડ્યા
વર્ષાકાવ્ય ૨૧ : શ્રાવણ હો ! -ઉમાશંકર જોશી
વર્ષાકાવ્ય ૨૨ : વાયો વાયરો ને -અવિનાશ વ્યાસ
વર્ષાકાવ્ય ૨૩ : તને વહાલો વરસાદ કે હું ? -મુકેશ જોશી
વર્ષાકાવ્ય ૨૪ : વરસાદ ! તારા નામ પર -વેણીભાઈ પુરોહિત
વર્ષાકાવ્ય ૨૫ : એક ચોમાસે -રાજેન્દ્ર શુક્લ
વર્ષાકાવ્ય ૨૬ : મેહુલો ગાજે ને માધવ નાચે -નરસિંહ મહેતા
વર્ષાકાવ્ય ૨૭ : જળ પ્રપાત હે વહો નિરંતર -ભાગ્યેશ જ્હાં
વર્ષાકાવ્ય ૨૯ : (અને છેલ્લો વરસાદ એવું કાંઈ નહીં) -ભગવતીકુમાર શર્મા
વર્ષાકાવ્ય ૩૧: પેલ્લા વર્સાદનો છાંટો –અનિલ જોશી અને રિષભ મહેતા
વર્ષાગીત ૧૮ : ઝરમર વરસે ઝીણી -યોગેશ જોષી
વર્ષાગીત ૨૮ : સાવ અચાનક મૂશળધારે -તુષાર શુક્લ
વર્ષાગીત ૩૦ : શ્રાવણનાં મેળામાં -ધનજીભાઈ પટેલ
વસંત : પંચમી આવી વસંતની –ઉમાશંકર જોશી
વસંત : ફાગણ આવ્યો ફાંકડો – રાજેન્દ્ર શાહ
વસંત : ફુલ ખીલ્યું ને -પન્ના નાયક
વસંત : મધુમાસ -પ્રિયકાન્ત મણિયાર
વસંત : રોકો વસંતને - જયંત પાઠક
વસંત : વસંત -રવીન્દ્રનાથ ટાગોર (અનુવાદ: સુરેશ દલાલ)
વસંતોત્સવ ૧૦ : ઘેલી વસંત આવી રે… - નીનુ મઝુમદાર
વસંતોત્સવ ૧૧ : કુંજ કુંજ કેસૂડાં કોળ્યાં હો લાલ! -પ્રદ્યુમ્ન તન્ના
વસંતોત્સવ ૧૩ : નૂતન વસંતનર્તન જાગે -બાલમુકુન્દ દવે
વસંતોત્સવ ૪ : વનમાં વ્હાલમ વાગે, વાગે વસંતના રે ઢોલ -કવિ?
વસંતોત્સવ ૫ : વસંતને ક્હેજો કે - જયન્ત પાઠક
વસંતોત્સવ ૭ : આ વસંત ખીલે શતપાંખડી, હરિ! આવો ને -ન્હાનાલાલ કવિ
વ્હાલપના તાંતણાથી બાંધું -યામિની ગૌરાંગ વ્યાસ
વ્હાલબાવરીનું ગીત -રમેશ પારેખ
વ્હાલમની વાંસળી વાગી...
શું રે જવાબ દઇશ માધા ? - ઇસુભાઇ ગઢવી
શ્યામ ! તારા રંગે રંગાઈ હું તો આખી (કાવ્યપઠન) - વિવેક મનહર ટેલર
સંયોગવર્ણન - નર્મદ
સખી, મારી આંખોમાં ખૂંચે ઉજાગરો -મણિલાલ દેસાઈ
સાંભરણ -માધવ રામાનુજ
સૂરજનાં દેશમાં ચાંદો ઉગ્યો રે લોલ -રિષભ મહેતા
સૈયર તારા -માધવ રામાનુજ
સોયમાં દોરો -ડૉ.નિલેશ રાણા
સ્નેહીનાં સોણલા -ન્હાનાલાલ કવિ
સ્વર્ણ અક્ષરે લખશે કવિઓ યશગાથા ગુજરાતની...
હરિ તમારી કટ્ટી -હિતેન આનંદપરા
હરિ, કેટલી વાર ? -મુકેશ જોષી
હરિગીત -રવીન્દ્ર પારેખ
હવે મારું ભીંજાવું ચડ્યું ટલ્લે -સંદીપ ભાટિયા
હું અને તું -તુષાર શુક્લ
હે તને જાતા જોઈ પનઘટની વાટે -અવિનાશ વ્યાસ
હે રંગલો, જામ્યો કાળન્દરીને ઘાટ... - અવિનાશ વ્યાસ
હૈયામાં એક મોર -હિતેન આનંદપરા



2517547701_5a2355c897_b
(કોઇ હેતસૂના હૈયાની ડાળ…?           ફોટો: વેબ પરથી)

આવતી રોકો વસંતને
મારે આંગણિયે ફુલડાંના ફાલ
લાવતી રોકો વસંતને

એ તો આંગણને આંબલિયે ટહુકો કરે,
અહીં એકલડું ઉર મારું હીબકાં ભરે.
કોઇ હેતસૂના હૈયાની ડાળ
હલાવતી રોકો વસંતને.

શાને શીળો સમીર બની અંગે અડે !
મારા ઝૂરતા જીવન સાથ રંગે ચડે !
એની વેણુંમાં વેદનાનું વ્હાલ
વહાવતી રોકો વસંતને.

- જયંત પાઠક

વ્હાલમ વિનાની વસંત વ્હાલી તો કેમ લાગી શકે ?

સૌ ભારતીય-મિત્રોને ગણતંત્ર દિવસની અનેકાનેક શુભેચ્છાઓ… આજે આપણે માણીએ આપણા રાષ્ટ્રગીતની બે યુ-ટ્યુબ ક્લિપ…

એક, આ રાષ્ટ્રગીતનાં અને કવિઓના પણ કવિ એવા શ્રી રવિન્દ્રનાથ ટાગોરનાં અવાજમાં…

જન ગણ મન અધિનાયક જય હે,
ભારત ભાગ્યવિધાતા.

પંજાબ સિન્ધુ ગુજરાત મરાઠા
દ્રવિડ ઉત્કલ બંગ,
વિંધ્ય હિમાચલ યમુના ગંગા
ઉચ્છલ જલધિ તરંગ;
તવ શુભ નામે જાગે,
તવ શુભ આશિષ માંગે,
ગાહે તવ જયગાથા.

જન ગણ મંગલદાયક જય હે,
ભારત ભાગ્યવિધાતા.

જય હે, જય હે, જય હે,
જય જય જય જય હે !

 -રવીન્દ્રનાથ ટાગોર

અને બીજી, આપણા શ્રેષ્ઠ ભારતીય ગાયકોનાં અવાજમાં…

*

નોબૅલ પારિતોષિક વિજેતા શ્રી રવીન્દ્રનાથ ટાગોર રચીત બંગાળી ભાષાની એક કવિતામાંથી પ્રથમ પાંચ કડીઓને ભારતના રાષ્ટ્રગીત તરીકે અપનાવાયેલ છે.  આ ગીત પ્રથમવાર ડિસેમ્બર ૨૮, ૧૯૧૧ ના દિવસે ઈંડિયા નેશનલ કૉંગ્રેસની સભામાં ગવાયેલ અને ૨ જાન્યુઆરી, ૧૯૪૭નાં દિવસે ગણતંત્રમાં રાષ્ટ્રગીત તરીકે સમ્માનિત કરાયું હતું.

અધીકૃત રીતે રાષ્ટ્રગીતને બાવન (૫૨) સેકંડમાં ગાવામાં આવે છે.  ક્યારેક પહેલી તથા છેલ્લી કડી ને ૨૦ સેકંડના ગાળામાં પણ ગાવામાં આવે છે.

(સૌજન્ય: વિકિપિડિયા)

યુ-ટ્યુબ પર ફરતા ફરતા બીજી એક ખૂબ જ દુર્લભ ક્લિપ મળી… no words for it, except- SIMPLY AMAZING!!   અમેરિકા-શિકાગોમાં સપ્ટેમ્બર 11, 1893નાં રોજ ભારત વિશે સ્વામી વિવેકાનંદનું પ્રવચન… આજના દિવસે ખાસ માણવા જેવું. 

*

parrot_flower1
( એને વન પોપટની પાંખ… Very Rare Parrot Flower of Thailand!)

સંગીત : ક્ષેમુ દિવેટીયા

એ જી ફાગણ આવ્યો ફાંકડો કોઈ ફાગણ લ્યો,
એનો વાંકડિયો છે લાંક રે કોઈ ફાગણ લ્યો.

એ જી આંબાની મ્હોરી મંજરી કોઈ ફાગણ લ્યો,
એવાં સરવર સોહે કંજ રે કોઈ ફાગણ લ્યો.

એ જી દરિયા દિલનો વાયરો કોઈ ફાગણ લ્યો,
એ તો અલમલ અડકી જાય રે કોઈ ફાગણ લ્યો.

એ જી જુગલ વાંસળી વાજતી કોઈ ફાગણ લ્યો,
એને નહીં મલાજો લાજ રે કોઈ ફાગણ લ્યો.

એ જી દિન કપરો કંઈ તાપનો કોઈ ફાગણ લ્યો,
એની રાત ઢળે રળિયાત રે કોઈ ફાગણ લ્યો.

એ જી ઊડે કસુંબો આંખમાં કોઈ ફાગણ લ્યો,
એને વન પોપટની પાંખ રે કોઈ ફાગણ લ્યો.

એ જી ગગન ગુલાબી વાદળાં કોઈ ફાગણ લ્યો,
જોબનિયું કરતું સાદ રે કોઈ ફાગણ લ્યો.

એ જી ફાગણ આવ્યો ફાંકડો કોઈ ફાગણ લ્યો,
એનો વાંકડિયો કંઈ લાંક રે કોઈ ફાગણ લ્યો.

રાજેન્દ્ર શાહ

duinzijdebij_huibkoel_small
(ફૂલ  ફૂલ પર  ભમરા ડોલે…      ફોટો: વેબ પરથી)

આયો,  આયો  મધુર  મધુમાસ !

કુંજ  કુંજમાં   કોકિલ બોલે,
ફૂલ  ફૂલ પર  ભમરા ડોલે,
કળી કળી અંતર મૃદુ ખોલે,
લહર લહરમાં રાસ !  
આયો  મધુર  મધુમાસ !

મંજરીએ દિશ દિશ ઊભરાઈ,
સુરભી અનિલે નહીં સમાઈ,
મનની  મ્હેકી રહી અમરાઈ,
પલકે પ્રણય પ્રકાશ !  
આયો  મધુર  મધુમાસ !

- પ્રિયકાન્ત મણિયાર

 

 વાસંતી દિવસો એટલે કે કણ કણમાં ઉમટેલા ઉન્માદથી તરબતર મધુમાસ !

tulip
(ઉપવનમાં તો અજવાળુ અજવાળુ…  ફોટો: વેબ પરથી)

સ્વરકાર: અમર ભટ્ટ
સ્વર: ઝરણા વ્યાસ અને સોનિક સુથાર
આલ્બમ: વિદેશિની
(આ આલ્બમનાં બધા ગીતોની ઝલક અહીં સાંભળો!)

ફુલ ખીલ્યું ને ઉપવનમાં તો અજવાળું અજવાળું,
ભમરાઓ તો મનમાં ગૂંજે ગીત ગહન મર્માળુ.

વાસંતી સંદેશો લઈ મન ઉડે આમ ને તેમ,
દિશ દિશમાં સુગંધી, સૂરજ છલકાવે છે પ્રેમ;
કંઠ ઝનકતી કોયલને હું કેમ કરી સંભાળું ?
ફુલ ખીલ્યું ને ઉપવનમાં તો અજવાળું અજવાળું.

આપણ ક્યાંય જવું નથીજી, ઉડે સૂર-ગુલાલ,
એકમેકનાં રંગેસંગે આપણ ન્યાલમ ન્યાલ;
આંખોમાં રેશમિયા મનનાં સપનાને પંપાળું,
ફુલ ખીલ્યું ને ઉપવનમાં તો અજવાળું અજવાળું.

-પન્ના નાયક

‘ફુલ’ ખીલવાની ઘટના ઘટે તો આખાયે ‘ઉપવન’માં અજવાળું અજવાળું તો થાય જ ને… સુંદર ગીતને સુમધુર ગાયકીએ વધુ નિખાર્યુ હોય એમ લાગે છે.

* મારા ‘ઉપવન’માં ‘ફુલ’ ખીલવનાર મારી ‘વસંત’ને જન્મદિવસની વધામણી સાથે આ ગીત અર્પણ !   :-)

 palash-flower6
(છલકે છે આપમેળે રૂપાળી ડાળ…  ફોટો: વેબ પરથી)

કેટલાંય વ્હાલ થકી આલેખે ધૂળ પર પોતીકાં ગીતને વસંત;
વેશ મહીં નવાનવા એથી તો હસી દે ધરતીની ધૂળનો ઉમંગ!

કાજળડે કોડ કેવા કોળે કે છલકે છે આપમેળે રૂપાળી ડાળ;
લાગ્યો છે એવો ને એવો પરશ અંતરમાં ડે રસાળ.
મ્હોરી ઉઠે છે મારો આખો અવતાર એવી અમરતની વાણી અનંત!
કેટલાંય વ્હાલ થકી આલેખે ધૂળ પર પોતીકાં ગીતને વસંત!

વારંવાર આનંદે પુલકે છે અંગ, કોની જાગે છે પ્રાણ મહીં માયા?
વણગાયાં ગીત આજ ઊમટે છે કંઠમાં, કોણે પીયૂષ એવાં પાયાં?
કોમળ કૈં કળી કળી ફૂટે છે ગીતની ને વેરે છે વનમાં સુગંધ!
કેટલાંયે વ્હાલ થકી આલેખે ધૂળ પર પોતીકાં ગીતને વસંત!

-રવીન્દ્રનાથ ટાગોર (અનુવાદ: સુરેશ દલાલ)

કવિઓના કવિ ટાગોરની કવિતામાં વસંતનો વૈભવ છે અને પ્રથમ વર્ષા વખતે ધરતીની જે સોડમ આવે એ સુગંધ છે. ટાગોરે જેટલું લખ્યું છે એટલું વાંચવા માટે કે સમજવા માટે એક આયુષ્ય ઓછું પડે. એમની કલમને ગીતના લય સહજ છે. આશય અને અભિવ્યકિત એમની નોખી-અનોખી રહી છે. ભલે એ વાત વસંતની કરતાં હોય પણ એ વસંતની સાથેસાથે યૌવનની વસંતનો પણ સંકેત આપતા રહે છે. વસંતની હવા જ જુદી હોય છે. રંગરાગ અને પરાગની સૃષ્ટિ, કેસૂડાનું વર્ચસ્વ, ફૂલોનો વૈભવ, ધરતીની ધૂળ જાણે કે અબીલગુલાબ અને કંકુ થઈ જાય. વસંત પોતે જ ધરતીની ધૂળ પર નર્યા વહાલથી પોતાના ગીતને આલેખે. આ પ્રેમની શકિત છે. પ્રેમને કારણે ધૂળ પોતે પણ સુગંધિત થઈ જાય. આખી સૃષ્ટિ જાણે કે કળી અને કૂલના સ્મિતથી હસી ઠતી હોય અને એના સ્મિતમાં ધરતીનો ઉમંગ છલકાતો હોય… (વધુ આગળ સુ.દ. દ્વારા આ ગીતનો આસ્વાદ અહીં વાંચો: દિવ્ય ભાસ્કર- હયાતીનાં હસ્તાક્ષર )

સૌ મિત્રોને વસંતપંચમીની ખૂબ ખૂબ શુભેચ્છાઓ અને હૈયામાં પણ કાયમી વસંત આવે/રહે એવી શુભકામનાઓ.

koel
(કોકિલ, પંચમ બોલ બોલો…   ફોટો: વેબ પરથી)

સ્વર-નિયોજન: અજીત શેઠ
સ્વર: નિરુપમા શેઠ

કોકિલ, પંચમ બોલ બોલો
.                કે પંચમી આવી વસંતની.
દખ્ખણના વાયરાનાં આ શાં અડપલાં !
ઊઘડ્યાં લતાઓનાં યૌવનનાં સપનાં,
.                લાગ્યો જ્યાં એક વાયુઝોલો -
.                                કે પંચમી આવી વસંતની.

મંજરી, મત્ત થઈ ડોલો
.                કે પંચમી આવી વસંતની.
આંબે આંબે હસે રસની કટોરીઓ,
ગાતા ભમતા ભૃંગ પ્રેમ તણી હોરીઓ.
.                આછો મકરંદ મંદ ઢોળો
.                                કે પંચમી આવી વસંતની.

આતમ, અંતરપટ ખોલો
.                કે પંચમી આવી વસંતની.
ચેતના આ આવી ખખડાવે છે બારણાં,
હેતે વધાવી એને લો રે ઓવારણાં.
.                ઝૂલે શો સૃષ્ટિનો હિંડોળો !
.                               કે પંચમી આવી વસંતની.

-ઉમાશંકર જોશી

(સૌજન્ય: લયસ્તરો)

મનહૃદયની ચેતના વસંતરૂપે ફરી નૂતન બનીને આવે ત્યારે એનાં ઓવારણા લેવાની વાત જ કેવી રોમાંચક લાગે !

lady-with-letter
(ઝળઝળિયાંની ઝાંખપ વચ્ચે લખીએ કયાંથી…  ફોટો: વેબ પરથી)

નામ તમારું લખ્યું હજી ત્યાં આંસુ આવ્યાં આગળ,
ઝળઝળિયાંની ઝાંખપ વચ્ચે લખીએ કયાંથી કાગળ.

સુખની ઘટના લખું તમોને
ત્યાં દુ:ખ કલમને રોકે
દુ:ખની ઘટના લખવા જાઉ
ત્યાં હૈયું હાથને રોકે
છેકાછેકી કરતાં કરતાં પૂરો થઈ ગયો કાગળ,
નામ તમારું લખ્યું હજી ત્યાં આંસુ આવ્યાં આગળ.

અમે તમારાં અરમાનોને
ઉમંગથી શણગાર્યા
અમે તમારાં સપનાંઓને
અંધારે અજવાળ્યાં
તોય તમારી ઈચ્છા મુજથી દોડે આગળ આગળ,
ઝળઝળિયાંની ઝાંખપ વચ્ચે લખીએ કયાંથી કાગળ.

-મેઘબિન્દુ

‘મેઘબિન્દુ’નું નામ મેઘજી ખટાઉ ડોડેયા (જન્મ : ૧૯૪૧), કાવ્યસંગ્રહ : સંબંધ તો આકાશ, દરિયો, વિસ્મય. આ કવિ મુંબઈમાં- મુલુંડમાં રહે છે. એમની કવિતાનું મૂળ અંગત સંવેદનામાં છે. કાગળમાં ઘણીયે વાર લખવાનું ઘણું બધું હોય પણ છતાંયે જયાં કાગળ લખવાની શરૂઆત કરીએ ત્યાં તો શું લખવું એની વિમાસણ હોય છે.  દિવ્ય ભાસ્કરની હયાતીનાં હસ્તાક્ષર કોલમમાં વાંચો, સુરેશ દલાલ દ્વારા આ ગીતનો ખૂબ જ સ-રસ રસાસ્વાદ.

ગીતાંજલિનું શ્રેણીનું આજે આ છેલ્લું ગીત… જો કે રાજેન્દ્રભાઈનાં ગીતો તો આપણે ઘણીવાર અહીં આવી જ રીતે માણતા જ રહીશું.  ફરી એકવાર કવિશ્રીને ભાવભરી શ્રદ્ધાંજલિ.

moon_lotus_by_saschaette
(અંકમાં મયંક છે…    ફોટો: વેબ પરથી)

પ્રસ્તાવના, સંગીત અને સ્વર : અમર ભટ્ટ
આલ્બમ : શબ્દનો સ્વારાભિષેક

 પોયણીએ ઊંચું જોયું રે આકાશમાં.

કોણને એ મ્હોતી,
ને નેણ ભરી જ્યોતિ,
શું જાણ એને ન્હોતી ?
કે ચાંદલો બંધાણો પાણીનાં પાશમાં… પોયણી o

તમરાએ ગાન મહીં,
વાયરાને કાન કહી,
વન વન વાત વહી,
ઢૂંઢતી એ કોને આટલા ઉજાસમાં… પોયણી o

અંકમાં મયંક છે,
ન તોય જરી જંપ છે,
અંગમાં અનંગ છે,
શિબાબરી બનેલ અભિલાષનાં ઉદાસમાં… પોયણી o

-રાજેન્દ્ર શાહ

પોયણીનાં અંકમાં જ મયંક છે અને તોયે એ સતત એની ખેવના કર્યે જ જાય છે– બિલકુલ ‘માણસ’ની જેમ… :-)

* ‘શબ્દનો સ્વારાભિષેક’ આલ્બમ ખરીદવાની ઈચ્છા ધરાવનાર અમેરિકામાં રહેતા મિત્રો અહીંથી માહિતી મેળવી શકે છે…!

જ્યારથી આ ગીતની પ્રથમ કડી શ્રી સુ.દ.નાં મુખે એમનાં અતિપ્રિય ગીત તરીકે સાંભળી હતી, ત્યારથી હું આ ગીત શોધતી હતી… દિવ્ય ભાસ્કરની મહેરબાનીથી આજે આખરે એ મળી જ ગયું !   :-)

wlart0010z-sml
(આપણું હૃદય ખોલીએ ના કંઈ…   ફોટો: વેબ પરથી)

બોલીએ ના કંઈ,
આપણું હૃદય ખોલીએ ના કંઈ, વેણને રહેવું ચૂપ;
નેણ ભરીને જોઈ લે, વીરા!
વ્હેણનાં પાણી ઝીલનારું તે સાગર છે વા કૂપ!

વનવેરાને મારગ વિજન,
સીમ જ્યાં સૂની ગુંજતી કેવળ આપણું ગાયું ગાન;
ગામને આરે હોય બહુજન,
લખનો મેળો મળીઓ રે ત્યાં કોણને કોની તાન?
માનમાં જવું એકલ વીરા!
તારલિયો અંધાર કે ઓઢી રણનો દારુણ ધૂપ!

આપણી વ્યથા,
અવરને મન રસની કથા, ઈતર ના કંઈ તથા.
જીરવી અને જાણીએ, વીરા!
પ્રાણમાં જલન હોય ને તો યે ધારીએ શીતલ રૂપ!

- રાજેન્દ્ર શાહ

જ્યાં ને ત્યાં હૃદય ખોલવાની આપણી (કુ)ટેવને કવિ અહીં પ્રેમથી ટકોરે છે.  સામેની વ્યક્તિ આપણી એની સમક્ષ હૃદય ખોલવાને લાયક છે કે નહીં એ સમજ્યા કે ચકાશ્યા વગર જ મોટેભાગે આપણે આપણી વ્યથાની કથા કરતા રહીએ છીએ, જે બીજાને મન તો ક્યારેક માત્ર રસની કથા જ હોય એવુંય બને.  એટલે જ થોડું મોઘમ રહીને ચૂપ રહેતા શીખવે છે આ ગીત.  કવિશ્રી સુરેશ દલાલને ખૂબ જ પ્રિય એવાં આ ગીતનો એમણે ખૂબ જ સુંદર આસ્વાદ પણ કરાવ્યો છે, જે અહીં માણી શકો છો:  હયાતીનાં હસ્તાક્ષર - બોલીએ ના કંઈ !

* If you can't see Gujarati click here
* Read this blog in
हिन्दी (देवनागरी) OR English (ROMAN)